Nhiều bậc phụ huynh có thể đã trải qua điều này: khi mua giày cho trẻ em, họ thường được yêu cầu kiểm tra bàn chân của con mình để chọn đúng giày và lót giày. Tuy nhiên, bạn có bao giờ để ý rằng trẻ sơ sinh dưới 4 tuổi không cần kiểm tra bàn chân? Tại sao lại như vậy?
Điều này là do sự phát triển vòm bàn chân của trẻ là một quá trình năng động, diễn tiến theo độ tuổi.
Ở trẻ em từ 0-3 tuổi, 70% xương bàn chân là sụn, và phần giữa bàn chân và gót chân được lấp đầy bởi các lớp mỡ, khiến việc quan sát vòm bàn chân trở nên bất khả thi. Do đó, trẻ sơ sinh ở giai đoạn này thường có bàn chân bẹt, và hầu hết các trường hợp là bàn chân bẹt sinh lý mà không có triệu chứng bệnh lý rõ ràng. Đây là một phần bình thường của quá trình tăng trưởng và phát triển.
Từ 3 đến 6 tuổi, xương bàn chân bắt đầu hóa cứng và lớp mỡ đệm ở lòng bàn chân bắt đầu teo lại. Tình trạng bàn chân bẹt sinh lý giảm dần. Trong giai đoạn này, vòm bàn chân bắt đầu hình thành, nhưng do sức mạnh cơ bắp chưa đủ nên sự phát triển của vòm bàn chân vẫn chưa ổn định. Khớp mắt cá chân yếu và không ổn định, dễ bị tổn thương. Vì vậy, cha mẹ nên đặc biệt chú ý đến sức khỏe bàn chân của con mình, tránh các hoạt động thể chất quá sức và giày dép không vừa vặn.
Từ 6 đến 12 tuổi, xương bàn chân tiếp tục phát triển và vòm bàn chân hoàn thiện. Vòm bàn chân trở nên ổn định. Trong quá trình phát triển bình thường, vòm bàn chân được định hình rõ nét, nâng đỡ trọng lượng cơ thể và bảo vệ các mạch máu và dây thần kinh ở bàn chân.
Khi trẻ em đạt đến tuổi 13, vòm bàn chân đã phát triển hoàn toàn, và thể lực cũng như khả năng vận động của chúng đạt đến trình độ của người lớn. Vòm bàn chân trở nên chắc khỏe và ổn định, tạo thành nền tảng vững chắc cho cơ thể.
Đây là mô hình phát triển tự nhiên của vòm bàn chân: Trước 4 tuổi, do vòm bàn chân chưa phát triển hoàn chỉnh và có lớp mỡ đệm, hầu hết trẻ em đều có hình dạng bàn chân bẹt, đây là hiện tượng bàn chân bẹt sinh lý và là giai đoạn cần thiết trong quá trình tăng trưởng và phát triển, thường không cần can thiệp. Sau 4 tuổi, xương bàn chân bắt đầu hóa xương và định hình, lớp mỡ đệm giảm dần, vòm bàn chân dần hình thành. Tuy nhiên, vì sự phát triển của mỗi trẻ khác nhau, cần phải khám bàn chân để đánh giá sự tăng trưởng và phát triển, đảm bảo lựa chọn giày và lót giày phù hợp nhất để bảo vệ sức khỏe bàn chân của trẻ.